Trẻ sơ sinh bị ho có đờm và cách xử trí tại nhà an toàn được chuyên gia mách nước!

445
Trẻ sơ sinh bị ho có đờm là một triệu chứng khiến bé khó chịu, bố mẹ lo lắng bất an. Nhưng không nhiều cha mẹ biết cách xử trí cho trẻ và thường làm sai cách.
trẻ sơ sinh bị ho có đờm
Có nhiều cách xử trí an toàn tại nhà giúp ích cho mẹ khi bé bị ho.

Khi trẻ sơ sinh bị ho có đờm, là cha mẹ hẳn khó tránh khỏi tâm lý lo lắng sốt ruột. Thế nên thường lựa chọn cách thức mà cha mẹ cho là tốt nhất và nhanh nhất để trị bệnh cho con. Tâm lý này là bình thường và sẽ không vấn đề gì nếu kháng sinh không có tác dụng phụ.

Thế nhưng, khoa học đã chứng minh kháng sinh gây ra rất nhiều hệ lụy cho sức khỏe của trẻ. Mà nặng nhất là gây nguy hiểm đến tính mạng nếu trẻ rơi vào tình trạng “đề kháng kháng sinh”. Do đó, đây là lúc cha mẹ nên tìm hiểu những kiến thức cần thiết để tự tin chăm con. Điều này giúp trẻ tránh được việc phải uống kháng sinh không cần thiết.

1. Trẻ sơ sinh bị ho có đờm và sổ mũi vì nguyên nhân gì?

Nguyên nhân dẫn đến việc trẻ sơ sinh bị ho có đờm chủ yếu là do chứng viêm chưa được không chế. Vì vậy đối với những trẻ bị ho trong thời gian dài bố mẹ phải tích cực tìm ra nguyên nhân và tăng cường điều trị.

tre so sinh bi ho co dom
Đờm nhầy thực chất là dịch từ ổ viêm.

Ho trong nhiều trường hợp là phản ứng tốt và tự nhiên của cơ thể giúp bé loại sạch những mầm bệnh ra ngoài. Ho có thể là dấu hiệu của một bệnh tiềm ẩn, ho cũng có thể là triệu chứng khó hết và dai dẳng của một căn bệnh nào trước đó (ví dụ như viêm tiểu phế quản).
Sau đây là những lời khuyên của các chuyên gia dinh dưỡng và chuyên gia sức khỏe ở Anh, Mỹ, Ấn Độ về các phương pháp tự nhiên giúp giảm cơn ho của bé.

2. Cách xử trí khi trẻ sơ sinh bị ho có đờm

2.1. Bé dưới 3 tháng tuổi

Không sử dụng bất cứ thảo dược hay thuốc nào khác mà không được bác sĩ tư vấn.
Chỉ sử dụng các biện pháp an toàn sau:

  • Cho bé bú mẹ thường xuyên hơn.
  • Có thể cho bé uống 2 thìa nước sau mỗi cơn ho.
  • Tương tác da kề da với bé thường xuyên hơn, nên dành ít nhất 20 phút tương tác với bé trước khi bú.
  • Khi bé ho, có thể cho bé nằm tựa lưng lên bụng bạn. Hai chân bạn dang ra, cho hai chân bé duỗi thẳng ở giữa hai chân bạn. Hai tay bạn vòng qua ôm lấy lồng ngực bé. Khi bé ho, bạn nghiêng về phía bé một góc nhọn để tạo một áp lực nhẹ lên cơ bụng của bé để giúp cơn ho giảm dần.
tre so sinh bi ho co dom
Cho trẻ bú thường xuyên có thể giúp ích khi trẻ bị ho có đờm

2.2. Bé từ 3 tháng – 6 tháng tuổi

Chỉ sử dụng các biện pháp an toàn sau:

  • Áp dụng 3 phương pháp dành cho bé 3 tháng tuổi phía trên.
  • Khi bé ho không dứt, có thể cho bé xông hơi nước nóng. (Trước khi áp dụng phương pháp này, cần kiểm tra thân nhiệt bé để đảm bảo bé đang không bị sốt). Đặt một thau nước nóng giữa phòng tắm, bế bé mình trần trên tay trong 5 phút để hơi nước chan hòa khắp phòng. Sau đó quấn quanh bé bằng khăn lông lớn khô để lau khô và giữ ấm bé ngay sau khi xông hơi. Lưu ý phương pháp này chỉ nên áp dụng 2 lần/ 1 ngày.
  • Có thể dùng tinh dầu hoa cúc (chamomile) hoặc tinh dầu hoa oải hương (lavender). Cho 1 – 2 giọt vào lòng bàn tay bạn, xoa vùng ngực và lòng bàn chân bé.
tre so sinh bi ho
Trước khi sử dụng, mẹ nên thử tinh dầu ở lòng bàn chân bé.

Tuy nhiên, một số bé có thể có làn da nhạy cảm với tinh dầu. Thế nên chỉ có 2 loại tinh dầu kể trên được xem là an toàn đối với bé dưới 6 tháng tuổi. Trước khi áp dụng, mẹ nên thử 1 giọt ở lòng bàn chân bé để đảm bảo không bị kích ứng.

Lưu ý: Với các bé dưới 6 tháng tuổi, không sử dụng tinh dầu hương thảo (rosemary essential oil), tinh dầu bạc hà (peppermint), dầu khuynh diệp (eucalyptus). Đặc biệt lưu ý với các bé bị bệnh thiếu máu bẩm sinh do thiếu men G6PD (theo Giáo sư bác sĩ Halcon, Đại học Minnesota, Mỹ).

2.3. Bé từ 6 tháng tuổi đến 10 tháng tuổi

Áp dụng các phương pháp ở độ tuổi trên.

  • Nếu bé ho có đờm (nhớt màu xanh, vàng) thì không dùng dầu khuynh diệp (eucalyptus) và menthol. Khi bé ăn dặm nên tránh chuối, sữa chua, phô mai, yến mạch.
  • Nếu bé ho khan, có thể cho bé dùng 3-4 muỗng nước apte. (Nước apte có thể pha như sau: 1/2 muỗng đường nâu (brown sugar) pha với 1 chén nước ấm). Lưu ý dùng luôn khi ấm. Cho bé dùng một ngày 3 – 4 lần giữa các cơn ho.

2.4. Bé từ 10 tháng tuổi đến 15 tháng tuổi

Có thể cho bé dùng soup tonic giảm ho của giáo sư bác sĩ dinh dưỡng Weil.

  • Công thức gồm: 4 chén nước + 1 muỗng dầu olive + 1/2 củ hành tím + 4 tép tỏi nhỏ + 1 lát gừng + 1/2 chén cà rốt cắt hạt lựu + 1/2 chén nấm hương + 1/2 lát rễ cây đậu ván (astragalus root) + 1/2 chén bông cải xanh.
  • Cách nấu: Làm dầu nóng, cho hành, tỏi và gừng vào xào đến khi mềm và có mùi thơm. Sau đó, cho nấm, rễ cây đậu ván và cà rốt vào xào nhẹ, cho nước vào và nấu mềm trong 1 tiếng, 5 phút cuối cho bông cải xanh vào, tắt bếp, lấy rễ cây đậu ván ra, nghiền hỗn hợp. Chia làm 4 phần, cho bé dùng 4 lần trong một ngày, nên dùng lúc ấm.
Soup Tonic giam ho cho tre
Soup Tonic giảm ho cho bé theo công thức từ chuyên gia sức khỏe.

Có thể dùng tinh dầu chanh, tinh dầu quýt, tinh dầu hoa hồng otto, tinh dầu thông kim. Cho 3 – 5 giọt vào lòng bàn tay xoa đều rồi thoa vào vùng ngực, lưng và lòng bàn chân của bé. Tuy nhiên một số bé có thể có làn da nhạy cảm với tinh dầu. Do đó bạn nên thử 1 giọt ở lòng bàn chân bé trước.

2.5. Bé từ 1,5 đến 2,5 tuổi

Áp dụng các phương pháp trên.

Khi bé trên 1,5 tuổi có thể dùng liệu pháp mật ong. Giáo sư bác sĩ Shadkam M.M. cho lời khuyên: Dùng nửa thìa cà phê (khoảng 2ml) mật ong nguyên chất trước đi ngủ. Mật ong giúp cải thiện hiệu quả cơn ho cho các bé.

cách chữa ho cho bé bằng mật ong
Mật ong giúp cải thiện hiệu quả cơn ho cho các bé.

Cách làm một ong trị ho của tiến bác Erika Krumbeck, bang Montana, Mỹ:

  • Chuẩn bị: 3/4 chén mật ong nguyên chất, 1/4 chén dầu olive Virgin, và 2 muỗng canh nước ép chanh
  • Hòa và trộn đều hỗn hợp, giữ lạnh và nên dùng trong 2 tuần, mỗi lần dùng 1/2 muỗng thìa cà phê (2ml) trước khi đi ngủ.

3. Lưu ý khi trẻ sơ sinh bị ho có đờm.

3.1. Các lưu ý chung khi trẻ sơ sinh bị ho có đờm

Nếu trẻ dưới 6 tháng tuổi, bố mẹ không nên tự ý sử dụng thuốc hay các chế phẩm trị ho mà không có chỉ định của bác sĩ.

Không tự dùng thuốc ho cho trẻ sơ sinh
Không tự dùng thuốc ho cho trẻ sơ sinh

Nếu trẻ ho bình thường, cách tốt nhất là làm sạch đờm thì sẽ hết ho. Nếu ho nhẹ mà không nhiều có thể làm long đờm. Sau khi đờm bị đẩy ra ngoài, triệu chứng ho sẽ đỡ dần, không cần dùng đến thuốc ho.

Nếu trẻ ho dữ dội và nhiều rất có hại cho sức khỏe.

  • Đối với những trẻ bị ho khan nhiều có thể dùng thuốc ho trong thời gian ngắn để giảm bớt ho.
  • Đối với những trẻ khi ho mà đờm có nhiều nhưng lại không thể đẩy ra ngoài thì nên dùng thuốc long đờm. Đồng thời cho trẻ uống nhiều nước để làm cho đờm loãng ra, sẽ dễ bị đẩy ra ngoài.

Nếu trẻ trong khi bị ho còn có biểu hiện của các chứng viêm khác như sốt, đờm có màu vàng, đặc dính, bạch cầu tăng thì nên uống kháng sinh theo đơn của bác sỹ.

3.2. Sai lầm thường gặp của cha mẹ khi trẻ bị ho có đờm

Một số cha mẹ lo lắng ho sẽ làm hỏng phổi của trẻ nên muốn nhanh chóng làm ngừng ho. Do đó bố mẹ vội vàng cho trẻ uống thuốc ho, loại này không đỡ thì đổi loại khác. Như vậy là dùng thuốc ho một cách không khoa học. Tuy trẻ có thể hết ho tạm thời nhưng lại không thể làm cho đờm bị đẩy ra ngoài.

Chất đờm chứa nhiều vi khuẩn, virus và độc tố bị tích lại trong khí quản một thời gian dài. Đờm một mặt cản trở lưu thông khí khiến trẻ cảm thấy khó thở. Mặt khác lưới mao huyết quản trong phổi là môi trường tốt để vi khuẩn, virus sinh sôi phát triển. Kết quả là chứng viêm không hết, ho cũng không ngừng. Vì vậy lạm dụng thuốc ho là điều không nên.

tre bi ho co dom
Không nên lạm dụng thuốc hay thảo dược khi trẻ bị ho mà không có chỉ định của bác sĩ.

Các Tổ chức Y tế của Anh và Mỹ nói như thế nào về sử dụng thảo dược cho các bé dưới 6 tháng tuổi?
Viện Hàn lâm Nhi khoa Mỹ và Cơ quan Phòng độc cho Nhi khoa của Anh đã khẳng định rằng: Ở các bé dưới 6 tháng tuổi việc chữa trị bằng các liệu pháp thảo dược (home remedies) là không đem lại bất cứ hiệu quả nào. Thảo dược thậm chí còn có thể gây nhiều nguy hiểm đến gan và não của bé.

Lưu ý: Không dùng mật ong cho bé dưới 1 tuổi.

3.3. Một số biện pháp hỗ trợ đơn giản có thể thu được hiệu quả tức thì.

3.3.1. Ổn định nhiệt độ và độ ẩm trong phòng.

Nhiệt độ phòng nên ở mức 18-22°C, độ ẩm khoảng 55-65%. Đồng thời mẹ nên bổ sung cho trẻ đủ thành phần nước. Như vậy dịch đờm trong cổ họng sẽ không bị quá đặc, dễ dàng bị đẩy ra ngoài.

Điều chỉnh nhiệt độ và độ ẩm hợp lý
Điều chỉnh nhiệt độ phòng và độ ẩm không khí hợp lý

3.3.2. Thuốc long đờm

Bố mẹ có thể chọn cho bé những loại thuốc long đờm an toàn hiệu quả. Thuốc này giúp làm loãng đờm, đẩy chất đờm ra ngoài dễ dàng hơn.

Lựa chọn thuốc long đờm phù hợp với trẻ
Lựa chọn thuốc long đờm an toàn hiệu quả

3.3.3. Thường xuyên lật người và vỗ lưng cho bé

Việc này vừa giúp thúc đẩy hệ tuần hoàn máu ở phổi, vừa hỗ trợ long đờm trong khí quản.

Hướng dẫn:

  • Cho trẻ nằm nghiêng, bố mẹ chụm nửa bàn tay vỗ nhẹ vào lưng của bé. Vỗ lần lượt hai bên theo chiều từ trên xuống dưới. Lưu ý lực vỗ không được quá mạnh. Mỗi lần vỗ khoảng 5 phút, mỗi ngày hai đến ba lần.
  • Nếu bé nằm nghiêng bên phải thì bố mẹ vỗ nhẹ vào lưng bên trái.
  • Ngược lại, nếu bé nằm nghiêng bên trái thì bố mẹ vỗ vào lưng bên phải.
vỗ lưng cho trẻ bị ho
Vỗ lưng giúp thúc đẩy hệ tuần hoàn máu ở phổi, vừa hỗ trợ long đờm trong khí quản.

3.3.4. Phương pháp móc đờm.

Đối với những dịch đờm ở phía sâu trong miệng, bố mẹ có thể móc đờm cho bé.

Hướng dẫn: dùng ngón tay đã được bọc lớp vải xô sạch, nhẹ nhàng móc đờm ở phía trong miệng trẻ. Với cách này, bố mẹ nhớ rửa tay và chuẩn bị khăn xô thật sạch.

4. Khi nào cần đưa trẻ đến gặp bác sĩ?

Bố mẹ nên đưa trẻ đến gặp bác sĩ để được xử lý kịp thời.
  • Với các bé dưới 6 tháng tuổi, bố mẹ nên đưa bé đi gặp bác sĩ trước khi sử dụng bất kì một loại thuốc nào.
  • Khi bé ho trên 7 ngày mà không thuyên giảm.
  • Khi bé ho có xuất hiện thêm 1 trong các triệu chứng sau: sốt cao trên 38°C đối với bé dưới 3 tháng tuổi và trên 39°C đối với bé trên 3 tháng tuổi, có đàm xuất hiện nhiều, bé thở khó, quấy khóc nhiều, bỏ bú nhiều cữ trong ngày.

5. Lời khuyên

Để được các chuyên gia tư vấn kỹ hơn về dinh dưỡng, chế độ ăn dặm, cách cải thiện chiều cao, cân nặng cho bé, các mẹ có thể liên hệ  Inbox Fanpage này!

Theo Dược sĩ Đại học Dược Hà Nội: Trần Thu Trang tổng hợp

Xem thêm: Top 5 sữa tăng cân tốt nhất 2020

ĐỂ LẠI PHẢN HỒI

Please enter your comment!
Please enter your name here