Bổ sung canxi cho trẻ sơ sinh: những sai lầm không đáng có của người lớn?

312
Bổ sung canxi cho trẻ sơ sinh liệu có thực sự cần thiết? Những lầm tưởng về thiếu canxi ở trẻ nhỏ dẫn đến việc bổ sung canxi không khoa học? Cách bổ sung canxi cho trẻ sơ sinh?
Bổ sung Canxi cho trẻ
Bổ sung Canxi cho trẻ

Có nên b sung canxi cho trẻ sơ sinh? Cách bổ sung canxi cho trẻ sơ sinh? Sai lầm thường gặp khi bổ sung canxi cho bé? Bài viết dưới đây xin thông tin chi tiết đến các bậc phụ huynh về vấn đề bổ sung canxi cho trẻ sơ sinh:

1. Những lầm tưởng về bổ sung canxi cho trẻ sơ sinh

1.1. Bé sơ sinh vặn mình là do thiếu canxi?

1.1.1. Biểu hiện vặn mình ở trẻ nhỏ là hoàn toàn bình thường

Vặn mình là một biểu hiện bình thường ở trẻ sơ sinh. Khi mới sinh, não trẻ chưa phát triển hoàn chỉnh nên chưa kiểm soát được tay chân và thân mình. Những bộ phận đó cử động vô tổ chức hay không kiểm soát. Khi đó, chúng ta sẽ thấy trẻ hay quơ tay chân lung tung và vặn mình.

Nhiều bậc cha mẹ rất lo lắng không biết trẻ có khó chịu gì không? Lúc này bổ sung canxi là thừa đối với trẻ. Còn vitamin D chỉ cần trong trường hợp bé bú mẹ hoàn toàn. Vì mỗi sữa mẹ thì không cung cấp đủ vitamin D cho nhu cầu hằng ngày của trẻ.

Hiện tượng vặn mình ở trẻ sẽ hết dần khi trẻ được khoảng 4 tháng tuổi. Lúc này đa số trẻ sẽ kiểm soát được thân mình, thành ra trẻ có thể sẽ lẫy (lật mình).

bổ sung canxi cho trẻ
Vặn mình là một biểu hiện bình thường và sẽ hết dần khi trẻ khoảng 4 tháng tuổi

1.1.2. Bố mẹ nên làm gì khi trẻ vặn mình?

Không phải trẻ nào cũng phát triển giống nhau. Trẻ có thể vặn mình sớm hơn hoặc trễ hơn bé khác. Việc trẻ biết ngồi hay đứng trễ hơn không có nghĩa là trẻ đó bị thiếu canxi hay vitamin D. Điều quan trọng là bác sĩ sẽ phải hỏi kỹ từng giai đoạn phát triển và đánh giá sự phát triển não của trẻ một cách toàn diện, chứ không hẳn dựa vào một triệu chứng đơn lẻ nào để chẩn đoán được.

canxi
Bố mẹ không cần quá lo lắng bất an khi trẻ vặn mình.

1.2. Chậm mọc răng là do thiếu canxi?

1.2.1 Biểu hiện của chậm mọc răng ở trẻ nhỏ

Trong thực tế, có rất nhiều ngộ nhận về chuyện mọc răng, hay gặp nhất là thời gian mọc. Các mẹ thường lo lắng khi thấy trẻ đến tuổi mà vẫn chưa nứt lợi hay có bất cứ dấu hiệu nào của việc mọc răng. Cha mẹ sẽ hoang mang lo lắng, hoặc đưa con đi khám và ra về với một số thuốc có kèm canxi hay vitamin D.

bé mọc răng
Thời gian mọc răng giữa các bé có thể không giống nhau.

Cha mẹ cần biết rằng, khi mới sinh ra đời, bộ răng sữa của bé đã có sẵn ở đó rồi. Còn chừng nào từng cái răng trong bộ răng đó mọc lên còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Tuy nhiên, dựa trên quan sát lịch mọc răng rất nhiều trẻ, người ta thống kê được rằng: khoảng 99% trẻ sẽ mọc chiếc răng đầu tiên trước 12 tháng tuổi (thường là răng cửa dưới). Và có một số rất ít trường hợp (khoảng 1%) mọc răng đầu tiên sau 12 tháng tuổi.

Bởi không có bé nào giống bé nào hết (ngay cả hai bé sinh đôi cùng trứng) nên có bé sẽ mọc răng trước mà cũng có bé mọc răng sau. Vì vậy, nếu con bạn đến 1 tuổi mà vẫn chưa có cái răng nào thì cũng không có gì đáng phải lo lắng đâu. Và không nên quy cho chuyện mọc răng trễ đó là do thiếu canxi hay vitamin D.

1.1.2. Bố mẹ nên làm gì khi trẻ chậm mọc răng?

bé mọc răng
Thực ra mọc răng không phải là tác nhân gây sốt hay “tướt” ở trẻ.

Cũng có người cho rằng, khi mọc răng trẻ có thể bị sốt mọc răng hay “tướt” (tiêu chảy). Thực ra, mọc răng không làm cho trẻ bị sốt. Dù đúng là trong lúc mọc răng thì thân nhiệt của bé có thể tăng lên khoảng 0,1°C so với lúc bình thường. Nếu bé có sốt (từ 38°C trở lên) thì cha mẹ nên đi tìm nguyên nhân khác hơn là quy cho chuyện mọc răng. Tương tự như thế với việc trẻ mọc răng mà bị “tướt”. Cha mẹ nên loại suy và tìm được đúng nguyên nhân khiến trẻ sốt và trẻ đi tướt. Từ đó có cách xử lý hiệu quả và kịp thời, tốt cho sức khỏe của trẻ.

1.3. “Rụng tóc vành khăn” là do thiếu canxi hay còi xương?

1.3.1. Biểu hiện “rụng tóc vành khăn” ở trẻ nhỏ

Đây thực ra là một biểu hiện sinh lý hoàn toàn bình thường trong quá trình phát triển của trẻ. Việc này được giải thích là: Lúc mới sinh, tóc của bé đang ở giai đoạn tăng sinh (mọc tóc). Sau một thời gian ngắn, một phần do sự thay đổi các nội tiết tố (hormone) mà bé nhận từ mẹ trong bào thai, tóc của bé chuyển sang giai đoạn rụng tóc. Các bà mẹ sau khi sinh em bé cũng có thể bị rụng tóc vì những lý do tương tự.

trẻ rụng tóc vành khăn
Rụng tóc vành khăn chỉ là một biểu hiện sinh lý, không phải tình trạng bệnh lý.

Theo lý luận bình thường thì chỗ nào trên đầu cọ xát nhiều thì chỗ đó sẽ rụng tóc nhiều. Vậy ở bé nhũ nhi từ 0-6 tháng, chỗ nào trên đầu sẽ được cọ xát nhiều nhất? Và khi nằm bé có để yên cái đầu không, hay là luôn ngọ ngoạy quay qua quay lại ?

1.3.2. Bố mẹ nên làm gì khi trẻ “rụng tóc vành khăn”?

Phần sau đầu thường sẽ rụng tóc nhiều nhất và hình dạng chỗ rụng tóc sẽ rụng nhiều nhất ở sau giữa đầu rồi nhỏ dần sang hai bên (hay còn được dân gian gọi là “rụng tóc vành khăn”).

trẻ sơ sinh bị rụng tóc
Hiểu đúng về rụng tóc vành khăn giúp bố mẹ tự tin hơn khi chăm con.

Tình trạng rụng tóc này ở trẻ sơ sinh sẽ thấy rõ nhất lúc khoảng 3-6 tháng tuổi. Từ 6 tháng đến 1 tuổi, đa số các bé sẽ dần ngồi, lật úp và trườn bò nhiều hơn. Đến khoảng 6-12 tháng tuổi thì đa số các bé sẽ bớt thấy rụng tóc “hình vành khăn”.Do đó, dù có đủ canxi, đến giai đoạn 3-6 tháng trẻ cũng sẽ rụng tóc và điều này hoàn toàn không ảnh hưởng gì đến sự phát triển của trẻ cả.

1.4. Bé đổ mồ hôi trộm là do thiếu canxi?

1.4.1. Biểu hiện “đổ mồ hôi trộm” ở trẻ nhỏ có nguy hiểm không?

Về mặt khoa học, nguyên nhân thường thấy nhất khiến trẻ đổ mổ hôi là do nóng. Đặc biệt, Việt Nam lại có khí hậu nhiệt đới . Nóng ở đây là do cảm nhận của mỗi cơ thể, tức là của trẻ, chứ không phải bố mẹ. Trẻ dễ đổ mổ hôi hơn người lớn vì thân nhiệt của trẻ có thường cao hơn người lớn. Điều này là bởi trẻ hoạt động nhiều hơn, hệ thẫn kinh giao cảm mạnh hơn của người lớn. Nên nhịp tim và nhịp thở của trẻ nhanh hơn người lớn.

trẻ đổ mồ hôi trộm
Đổ mồ hôi trộm khiến có liên quan gì đến thiếu canxi?

Do đó, với một nhiệt độ phòng nhất định, người lớn thấy lạnh nhưng trẻ có thể thấy nóng. Người lớn đặt máy lạnh ở nhiệt độ 25°C thấy lạnh, nhưng trẻ có thể lại bị nóng. Mặt khác, trẻ được cho bú sữa ấm nên dễ nóng và dễ đổ mổ hôi hơn. Trẻ cũng không xoay trở đầu thường xuyên được, nên đầu của trẻ dễ bị bí và nóng hơn. Trên đầu có nhiều tuyến mổ hôi nên trẻ sẽ đổ mồ hôi nhiều trên đầu. Hoặc nếu trẻ nằm nhiều thì cũng có thể thấy trẻ đổ mổ hôi ở lưng. Đó là chưa kể cha mẹ để điều hòa khoảng 26-30°C, rối còn ủ ấm nữa thì trẻ có thể toát mồ hôi nhiều.

1.4.2. Bố mẹ nên làm gì khi trẻ đổ mô hôi trộm?

Trẻ bị đổ mổ hôi ban đêm không phải bị thiếu canxi hay vitamin D. Cách làm cho trẻ bớt đổ mồ hôi và ngủ ngon là không để trẻ bị nóng. Nhiệt độ phòng nên duy trì ở mức khoảng 20-26°C. Khi ấy trẻ sẽ được thoáng mát và thoải mái hơn.

Đổ mồ hôi trộm có thể khiến bé khó chịu, quấy khóc, ngủ không ngon giấc.

Cũng có nhiểu bậc cha mẹ rất lo lắng việc trẻ đổ mồ hôi nhiều sẽ thấm ngược vào người làm trẻ bị viêm phổi?

  • Thấm ngược mồ hôi sẽ không xảy ra nếu như da lành lặn, không bị bất cứ tổn thương nào. Nước đi từ trong cơ thể ra ngoài qua tuyến mồ hôi.
  • Da là hàng rào bảo vệ ngăn cách, không cho những gì bên ngoài xâm nhập vào cơ thể cả, cho dù là những thứ nhỏ như vi trùng.
  • Chỉ khi có những tổn thương trên da (do trầy xước, bỏng…) thì những vật bên ngoài mới xâm nhập qua chỗ tổn thương da đó để vào cơ thể.

2. Có nên bổ sung canxi cho trẻ sơ sinh?

2.1. Biểu hiện thiếu canxi ở trẻ nhỏ

Đọc đến đây, hẳn là nhiều cha mẹ sẽ thắc mắc vậy biểu hiện của bé mới là thiếu canxi? Biểu hiện đúng của thiếu canxi và bệnh còi xương được mô tả như sau:

  • Tình trạng thiếu canxi xảy ra khi trẻ không được nạp đủ lượng mà cơ thể cần.
  • Có nhiều lý do khiến trẻ không nạp đủ lượng canxi như: bú không đủ, hoặc bú vào nhưng thải ra ngoài nhiều do bị tiêu chảy. Tình trạng này kéo dài khiến trẻ có nguy cơ bị thiếu chất và mắc bệnh còi xương.

2.2. Bố mẹ nên xem xét trước khi bổ sung canxi cho tr sơ sinh

bo sung canxi cho tre
Bố mẹ nên cân nhắc và xem xét kĩ lưỡng trước khi quyết định bổ sung canxi cho trẻ.

Muốn biết trẻ có bị thiếu canxi gây còi xương hay không, mẹ cần xem xét hai vấn đề:

  • Một là, trẻ có bị thiếu nguồn cung cấp hay không? Ví dụ như trẻ bú ít, hoặc bú vào bị tiêu chảy.
  • Hai là, trẻ có các biểu hiện bị co rút cơ, hoặc triệu chứng như tay co và giật không. Đây chính là những biểu hiện của việc thiếu canxi.

Nếu trẻ đồng thời có cả hai, thì lúc này mẹ mới nên đưa trẻ đi khám bác sĩ. Tuy nhiên, để chẩn đoán chính xác, bác sĩ cần phải phân tích rất kỹ các biểu hiện của trẻ, có nghi ngờ thiếu canxi thì lúc đó mới cho xét nghiệm máu và kết quả xét nghiệm mới chính xác.

Nếu trẻ vẫn ăn uống, vui chơi bình thường, vẫn tăng trưởng ổn định thì khả năng thiếu canxi là rất thấp. Lúc này, bác sĩ không cần xét nghiệm máu, mà chỉ cần trấn an các bà mẹ là đủ.

3. Bổ sung canxi cho trẻ sơ sinh bằng cách nào?

bổ sung canxi cho trẻ sơ sinh
Bổ sung canxi cho trẻ sơ sinh đơn giản mà hiệu quả giúp trẻ phát triển toàn diện.

3.1. Loại bỏ nguyên nhân gây thiếu canxi ở trẻ

Nếu trẻ được chẩn đoán là bị còi xương, cần đi tìm hiểu nguyên nhân gây ra bệnh là gì?

Trẻ bị còi xương
Trẻ bị còi xương
  • Nếu nguyên nhân là do nguồn cung cấp canxi không đủ thì chỉ cần cung cấp đủ cho trẻ. Bằng cách cho trẻ bú đủ nhu cầu bằng sữa mẹ hoặc sữa bình, hoặc điều chỉnh khẩu phần dinh dưỡng cho trẻ là được.
  • Nếu nguyên nhân là do trẻ bị tiêu chảy, do dị ứng của đường ruột, nhiễm trùng đường ruột, do những bệnh nhiêm trùng khác. Cần phải tìm ra rõ nguyên nhân mới có thể điều trị tận gốc mới được.

3.2. Bổ sung vitamin D

Bổ sung Vitamin D cho trẻ
Bổ sung Vitamin D cho trẻ

Trên thực tế, vẫn có nhiều mẹ truyền tai nhau có thể sử dụng các thực phẩm dinh dưỡng, hay sữa non (của bò hoặc dê) để trị bệnh còi xương. Việc này chưa có thử nghiệm lâm sàng hay bằng chứng khoa học rõ ràng. Bởi thực phẩm dinh dưỡng cho trẻ thường là vitamin tổng hợp. Mà quan trọng nhất là vitamin D, đặc biệt là trẻ chỉ bú mẹ, không dùng thêm sữa ngoài. Với trẻ bú sữa công thức thì không cần bổ sung, bởi trong thành phần của sữa đã được cung cấp đủ các loại vitamin bao gồm cả vitamin D.

Vì vậy, đối với trẻ sơ sinh, chỉ cần cho con bú đủ và bổ sung thêm vitamin D là trẻ có thể phát triển toàn diện.

4. Lời khuyên

Để được các chuyên gia tư vấn kỹ hơn về dinh dưỡng, chế độ ăn dặm, cách cải thiện chiều cao, cân nặng cho bé, các mẹ có thể liên hệ  Inbox Fanpage này!

Theo Dược sĩ Đại học Dược Hà Nội: Trần Thu Trang tổng hợp

Bài viết liên quan:

ĐỂ LẠI PHẢN HỒI

Please enter your comment!
Please enter your name here